Gom 4 đề Task 2 nằm ở 3 nút khác nhau, 2 tầng khác nhau, chủ đề bề ngoài hoàn toàn không liên quan — nhưng bên dưới dùng chung 1 cơ chế lập luận. Sau đó em thử mượn đúng cơ chế đó để làm 1 đề mình chưa từng đọc bao giờ, xem cách suy luận có thật sự "đi" được sang chủ đề mới không.
Đây chính là cách em nên tự làm mỗi khi dùng Reading Pool để lên ý cho bài viết — không phải chỉ đọc xong 1 nút rồi thôi.
Đọc lần lượt, để ý dòng "Cơ chế ẩn" ở mỗi thẻ dùng gần như CÙNG 1 cấu trúc câu.
"Nhiều chính phủ coi tăng trưởng kinh tế là mục tiêu quan trọng nhất. Có loại tiến bộ nào khác quan trọng không kém, hoặc hơn?"
"...a country's true wellbeing could 'scarcely be inferred' from its income figures alone. [Kuznets] went further, noting that no measure of national income captures 'the intensity and unpleasantness of effort' going into the earning of income..."
"Đăng cai sự kiện thể thao quốc tế tốn rất nhiều tiền. Có phải là lãng phí?"
"Beijing's 2008 Olympics cost around 42 billion dollars but brought in only about 3.6 billion... People on the other side argue that money is simply the wrong way to measure it: a host country also gains national pride, ... benefits that never show up on a balance sheet."
"Mục đích chính của trường học là biến trẻ thành công dân/người lao động tốt, chứ không phải để phát triển các em như 1 cá nhân?"
John Dewey criticised what he saw as a "factory model" of schooling — one that standardised children into uniform benchmarks, tested them identically, and advanced them through grades much like products on a production line, regardless of their individual interests.
"Có nên chi tiêu nhiều cho lễ kỷ niệm gia đình (đám cưới, sinh nhật), hay đó là lãng phí?"
Spending 20,000 dollars or more on a wedding was linked to a higher chance of divorce, while couples who spent 1,000 dollars or less had a lower chance — the opposite of what an expensive celebration is often supposed to promise. ... Thomas Gilovich [found] money spent on shared experiences tends to bring more lasting happiness than money spent on objects.
Mỗi lần con người phải đánh giá 1 thứ phức tạp (1 nước, 1 chính sách, 1 ngôi trường, 1 gia đình), luôn có 1 con số dễ đếm đứng ra "đại diện" — và luôn có phần giá trị thật khó đếm hơn bị bỏ quên hoặc bị hiểu sai chỉ vì nó không đếm được.
ACL-12 — "The most important function of music is that it helps people reduce stress. To what extent do you agree or disagree?"
| Thước đo dễ đếm mà đề bài đã chọn sẵn | "Giảm stress" — 1 chức năng cụ thể, đo được bằng khảo sát/nhịp tim/cortisol trong phòng thí nghiệm. |
|---|---|
| Giá trị thật, khó đếm hơn, dễ bị bỏ quên | Âm nhạc mang bản sắc/ký ức tập thể (quốc ca, nhạc đám cưới), lưu giữ ký ức cá nhân (1 bài hát gắn với 1 giai đoạn đời), biểu đạt cảm xúc phức tạp mà lời nói thường không diễn đạt nổi. |
| Khung câu mượn lại (không mượn số liệu) | "X dễ đếm là có thật — nhưng coi X là chức năng quan trọng nhất thì lại bỏ qua Y, thứ khó đếm hơn nhưng lại giữ cộng đồng hoặc con người gắn kết với nhau." (đúng khuôn câu chốt của SOC-15/GOV-11 — nhưng nội dung và ví dụ là 100% mới, tự nghĩ ra cho đề này) |
Đọc xong 1 đoạn, tự hỏi: "cái gì trong đây dễ đếm, cái gì khó đếm hơn nhưng mới thật sự quan trọng?" Viết ra đúng 1 câu — đó là "cơ chế ẩn" của đoạn.
Mở 1 nút khác hẳn chủ đề. Hỏi: "đoạn này có đang dùng cùng cơ chế không?" Nếu có — em vừa tìm ra 1 khuôn lập luận dùng lại được, không phải trùng hợp ngẫu nhiên.
Gặp đề chưa đọc bao giờ — đừng tìm bài đọc "giống chủ đề", hãy tìm bài đọc "giống cơ chế". Mượn khuôn câu, tự viết số liệu và ví dụ mới cho khớp đúng đề đó.